ကြ်န္ေတာ္ဘေလာ့ဂါေလးကို လာၾကည့္သူအေပါင္းတို႔ ကိုယ္စိတ္ႏွလုံးရႊင္လန္းၾကပါေစလို႔ဆုမြန္ေကာင္းေတာင္းလၽွက္ပါ၊...

Friday, 9 November 2012

တံခါးဖ်က္ဝင္သူမ်ား

လတ္တေလာ ရခိုင္ျပည္မွာျဖစ္ခဲ့တဲ့ ျပႆနာေတြ ကို ခိုးဝင္လာတဲ့ ဘဂၤါလီေတြနဲ႔ ရခိုင္တုိင္းရင္း သားေတြၾကား ပဋိပကၡ အျဖစ္ အားလံုးလိုလိုက သတ္မွတ္ထားေပမဲ့ ခိုးဝင္လာသူေတြဟာ ဘဂၤါလီ အစစ္မဟုတ္ဘဲ ဘဂၤါလီမ်ဳိးႏြယ္ဝင္ စစ္တ ေကာင္း သားေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ဘဂၤါလီလူမ်ဳိးေတြဟာ အိႏၵိယႏိုင္ငံ အေနာက္ ဘဂၤလားျပည္နယ္နဲ႔ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ႏိုင္ငံတို႔မွာ အဓိ ကေနၾက
ပါတယ္။ အဂၤလိပ္ ကိုလိုနီေခတ္မွာ ဒီႏွစ္ နယ္ကို တေပါင္းတည္း ဘဂၤလားျပည္နယ္ အျဖစ္ သတ္မွတ္ခဲ့ၿပီး ၁၉၄၇ ခု အိႏၵိယလြတ္လပ္ ေရးေၾကညာေတာ့မွ ဟိႏၵဴဘာသာဝင္ ဘဂၤါလီမ်ားတဲ့ အေနာက္ဘဂၤလားနဲ႔ ႀတိပူရတို႔ဟာ အိႏၵိယဘက္ျခမ္းက ျပည္နယ္ ႏွစ္ခု ျဖစ္သြားၿပီး အစၥလမ္ဘာသာ ဝင္မ်ားတဲ့ အေရွ႕ဘဂၤလားက အေရွ႕ပါကစၥတန္ျဖစ္သြားပါတယ္။ အေရွ႕ပါကစၥ တန္ ဟာ ၁၉၇၁ ခုမွာ လြတ္လပ္တဲ့ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ႏိုင္ငံ ျဖစ္လာပါတယ္။တကမာၻလံုးမွာ ဘဂၤါလီလူမ်ဳိးဦးေရ သန္း ၃၀၀ ရွိၿပီး ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ႏိုင္ငံမွာ ၁၅၆ သန္း၊ အိႏၵိယႏိုင္ငံမွာ သန္း ၇၀၊ ပါကစၥ တန္၊ ၿဗိတိန္၊ မေလးရွားနဲ႔ အာရပ္ႏိုင္ငံေတြမွာလဲ အေတာ္မ်ားမ်ားရွိၾကပါတယ္။ ဟန္တ႐ုတ္လူမ်ဳိးၿပီးရင္ ဘဂၤါလီ လူမ်ဳိး ဟာ ကမာၻမွာ ဒုတိယ လူဦးေရအမ်ားဆံုးလူမ်ဳိး ျဖစ္ပါတယ္။ ဘဂၤါလီလူမ်ဳိးအားလံုးရဲ႕ ၅၀% ဟာ မြတ္ဆလင္ေတြ ျဖစ္ၿပီး ၄၈% ကေတာ့ ဟိႏၵဴေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ ဗုဒၶဘုရားရွင္လက္ထက္နဲ႔ အေသာကမင္းႀကီးလက္ထက္မွာ ဘဂၤလားေဒသဟာ မဂဓတိုင္းထဲ ပါခဲ့ပါတယ္။ဘဂၤါလီလူမ်ဳိးေတြထဲက ထင္ရွားတဲ့ ႏိုင္ငံေရးသမားေတြ၊ စာေပအႏုပညာရွင္ေတြ၊ သိပၸံပညာ ရွင္ေတြ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား ထြက္ခဲ့ၿပီး အဓိကအားျဖင့္ ဟိႏၵဴဘာသာဝင္ဘဂၤါလီေတြ ျဖစ္ၾကပါတယ္။ အာရွတိုက္က ပထမဆံုးႏိုဘယ္ဆုရတဲ့ ကဗ်ာ ဆရာႀကီး ရာဘင္ျဒာနတ္သ္တဂိုး၊ ကမာၻေက်ာ္ ႐ုပ္ရွင္ ဒါ႐ိုက္တာ ဆတၱယာဂ်စ္ေရး၊ အိႏၵိယလြတ္လပ္ေရး ေတာ္လွန္ေရး ေခါင္းေဆာင္ ဆူဘတ္စ္ခ်ႏၵရာဘို႔စ္၊ ကမာၻေက်ာ္သိပၸံပညာရွင္ ဆာတယင္ျဒာနတ္သ္ဘို႔စ္၊ ႏိုဘယ္ဆုရ စီးပြားေရးပညာ ရွင္ အမာရ္တီယာဆင္း၊ စာေရးဆရာမ အရြန္ဒါတိ႐ြဳိင္း၊ ဘီးတဲလ္စ္ဂီတသစ္အဖြဲ႔ရဲ႕ဆရာ ဂီတပညာရွင္ႀကီး ရာဗီရွန္ကာ တို႔ဟာ ဘဂၤါလီဟိႏၵဴေတြျဖစ္ၿပီး အေသးစားေငြေခ်းလုပ္ငန္း တီထြင္ခဲ့တဲ့ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးႏိုဘယ္ဆုရွင္ မိုဟာမက္ယူႏြတ္စ္ ကေတာ့ ဘဂၤါလီမြတ္ဆလင္ ျဖစ္ပါတယ္။ျမန္မာျပည္ လြတ္လပ္ေရးတိုက္ပြဲနဲ႔ လြတ္လပ္ေရးေခတ္ ႏိုင္ငံေရးသမိုင္းမွာပါဝင္ခဲ့တဲ့ ဘဂၤါလီေတြလဲ ထင္ထင္ရွားရွားရွိ ပါတယ္။ အိႏၵိယ လြတ္လပ္ေရးတိုက္ပြဲမွာ ပါဝင္လႈပ္ရွားခဲ့လို႔ ဗမာျပည္ကို နယ္ႏွင္ ဒဏ္ေပးခံရတဲ့ မစၥတာရာရွစ္ဟာ ဗိုလ္ ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းတို႔နဲ႔ တေခတ္ထဲ ရန္ကုန္တကၠသိုလ္ ကိုေရာက္ လာၿပီး ၁၉၃၆ ခုမွာ ေက်ာင္းသားသမဂၢ ဥကၠ႒၊ ေက်ာင္း သားသပိတ္ ဥကၠ႒ ျဖစ္ခဲ့ဖူးပါတယ္။ ဘဂၤါလီ ႏိုင္ငံေရးသမားေတြျဖစ္တဲ့ မစၥတာရာရွစ္နဲ႔ ဦးခင္ေမာင္လတ္တို႔ဟာ လြတ္လပ္ေရး ရၿပီးေနာက္ မွာလဲ ဖဆပလအစိုးရထဲမွာ ဝန္ႀကီးေတြအျဖစ္ ေရြးေကာက္ခံခဲ့ရပါတယ္။ျမန္မာႏိုင္ငံ အတိုက္အခံဘက္မွာလဲ ဘဂၤါလီေတြ အေရးႀကီးေနရာေတြက ပါခဲ့ဖူးပါတယ္။ ဗမာျပည္ ကြန္ျမဴနစ္ပါတီက ရဲေဘာ္ဂိုရွယ္၊ ေဒါက္တာနတ္၊ ဆရာရာဂ်န္တို႔ဟာလဲ အဂၤလိပ္က နယ္ႏွင္ဒဏ္ေပးလို႔ ဗမာျပည္ေရာက္လာတဲ့ ဘဂၤါလီ ေတာ္လွန္ေရးသမားေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ဗမာျပည္ကိုေရာက္လာၾကတဲ့ အဲဒီ ဘဂၤါလီေတြဟာ နယ္စပ္ကကူးဝင္လာတာေတြမဟုတ္ဘဲ ကိုလိုနီေခတ္ မွာ သေဘၤာနဲ႔ ေရာက္လာတဲ့ ဘဂၤါလီဟိႏၵဴေတြ၊ ဘဂၤါလီမြတ္ဆလင္ေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ ဆရာႀကီးဦးရာဇတ္၊ ဆရာေမာင္ေသာ္ကတို႔က ေတာ့ အဲဒီထက္ေစာၿပီး မ်ဳိး႐ိုးစဥ္ဆက္ ဗမာျပည္မွာေနခဲ့တဲ့ မြတ္ဆ လင္ေတြ ျဖစ္ပါတယ္။စစ္တေကာင္းစကားဟာ ဘဂၤါလီစကားရဲ႕ ေဒသိယစကား dialect ျဖစ္ၿပီး ဘာသာေဗဒမွတ္တမ္း Ethnologue မွာ သီး သန္႔သေကၤတ cit လို႔ေပးခဲ့ပါတယ္။ ရြင္ဂ်ာ အပါအဝင္ စစ္တေကာင္းစကားေျပာသူ ၁၄ သန္းေက်ာ္ရွိပါတယ္။ စစ္တ ေကာင္းကို ဘဂၤါလီေတြက ေခ်ာ့ေတာ္ကလမ္း သို႔မဟုတ္ ေခါ့ေတာ္ကလမ္း chottogram လို႔ ေခၚရာကေန စစ္တ ေကာင္းသားဘဂၤါလီေတြကို ေခါ့တ္ သို႔မဟုတ္ ေခါ့ေတာကုလား လို႔ နာမယ္တြင္သြားပါတယ္။ စစ္တေကာင္း ေဒသဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံ ရခိုင္ျပည္နယ္နဲ႔ နတ္ျမစ္ပဲျခားတဲ့အတြက္ နယ္စပ္ေက်ာ္ခိုးဝင္သူေတြဟာ အဓိကအားျဖင့္ စစ္တေကာင္း သား ဘဂၤါလီ (ေခါ့တ္) ေတြ ျဖစ္ေနပါတယ္။ဒီကေန႔ ရြင္ဂ်ာလို႔ခံယူေနသူေတြကို ဘာသာေဗဒမွတ္တမ္း Ethnologue မွာ ၂၀၀၇ ခုႏွစ္အထိ စစ္တေကာင္းသား ေတာင္ပိုင္းေလယူေလသိမ္းလို႔ပဲ သတ္မွတ္ခဲ့ပါတယ္။ ၂၀၀၇ ဒီဘက္မွာေတာ့ စစ္တေကာင္းသားဘာသာစကားကို ctg ၊ ရြင္ဂ်ာကို rhg လို႔ခြဲေပးလိုက္ၿပီး ရြင္ဂ်ာ နဲ႔ စစ္တေကာင္းသား မတူသလိုလို လုပ္ျပေပးခဲ့ရပါတယ္။ ဘာသာေဗဒ မွတ

No comments:

Post a Comment

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...